Txikitan etxeko amonak esaten zigun euskeraz hitz egin
behar genuela Jesusito euskalduna zelako, beretzat arameoa euskera besterik ez
zen, enarak eta txantxangorriak ezin ziren hil, gurutzean iltzetuta zegoenean
ura mokoan eman ziotelako Jesusitori hil aurretik...Jaiotako baserriko errekak
"Inpernuko erreka" du izena eta zubi azpian lamiak egoten omen ziren
ilunabarrean, urrezko orraziekin eta oinak uretan sartuta...ilunabarrean
etxeratzeko historiak.
Beste amonak berriz, Txirrita baino pottolagoa, esaten
zigun kontuz ibiltzeko Marirekin ze "...Mari Monakok zazpi alaba eta
batez zerurako...", guretzat amona bera zen Mari, zazpi alaba eta seme
bat baitzituen eta gainera arrazoia zuen, ze alaba guztiak bizi dira eta ez
det uste inork zerua ezagutuko duenik...
Okerrena, Olentzerok liburu bat ekarri didala, txintxo
portatu naizenez, "Caucasicos, turcos, mesopotámicos y vascos",
Arnaiz eta J. Alonso, Ed. Complutense 2001 eta hara non azaltzen den
berriro etxeko amonak esaten zuena, Jesusito euskalduna zela alegia.
Mesopotamiako toponimoak, Ur, Urartu, Uruk, Susa,
itsas Gorria eta Beltza, Ararats, Ataka, Assur, Mari, Echatana, Araxes ibaia, Uskudama,
Uskutar, Uskubu, Adatepe, Atala, Adapazari, Adana, Akkakale, Akkus, Amaseia,
Amasra, Anamas, Anamurru, Urfa, Aran...
Kontuz ibili aiton amonen esanekin...
Hator, hator neska mutil etxera